Quái Đàm, phong vật thi mùa hè Nhật Bản

23/11/2018  202 lượt xem
Ở Nhật, những yếu tố làm nên đặc trưng từng mùa được gọi là fuubutsushi (phong vật thi). Và quái đàm, hay chuyện ma quái, được xếp vào phong vật thi mùa hè.

Mùa hè, trời nóng như nung. Tầm xế bóng là lúc oi ả nhất của một ngày, trên vòm trời pha lê điểm vài cụm mây trắng tựa ảo ảnh. Mây theo nhau vun đầy về phía vầng dương đang lặn, tạo nên chiều tà. Mặt đất ngập dần bóng tối, vầng trăng nhú ra, giống mảnh hoa tai thập thò trong làn tóc đen nháy.

Vào những tối nồng nực ấy, người Nhật xưa thường quây lại kể cho nhau nghe chuyện yêu quái, hoặc chơi trò thử lòng can đảm bằng cách gọi ma. Các nghệ sĩ kabuki hoặc tấu nói rakugo cũng hay để dành cho hè những vở diễn có đề tài kinh dị. Ngay cả thời hiện đại, báo chí vẫn duy trì mục truyện quái lạ như đặc sản mỗi khi hè sang.

Vì sao ma quỷ lại gắn với mùa hè đến mức trở thành đặc trưng như thế? Có thể vì không khí tâm linh, hè nặng vong bởi nhiễm tháng cô hồn. Cũng có thể vì không khí tự nhiên, hè nóng nôi, cần chút rùng mình để đổ mồ hôi cho mát.
Bất kể thế nào, nhờ hình thức sinh hoạt ấy mà kho tàng truyện ma quái đã được nuôi dưỡng qua rất nhiều thế kỉ, dù rằng việc truyền miệng làm chúng rơi rụng và thay đổi ít nhiều.

Cho đến gần cuối thế kỉ 19, gió mặn đang lao vun vút dọc bến Yokohama thì bỗng ngừng lặng, ngơ ngác nhìn một người đàn ông da trắng bước xuống từ con tàu vừa cập bờ. Một năm sau, ông lấy vợ Nhật, năm năm sau ông nhập tịch, đổi tên Nhật, và tám năm sau nữa ông yên nghỉ tại Nhật, không một lần nào quay lại những mảnh đất Âu-Mỹ từng hằn in dấu giày.
Nhưng vào đúng năm yên nghỉ, ông còn kịp cho xuất bản một tuyển tập, có tên QUÁI ĐÀM (chuyện ma quái).

QUÁI ĐÀM khiến phương Tây trầm trồ trước một Nhật Bản theo thuyết vật linh, thì ra vô tri như cây cối cái đinh cũng có thể biến thành ma quỷ miễn là hớp đủ linh khí.

QUÁI ĐÀM khiến cả người Nhật trầm trồ, vì đây chính là những truyện ông bà cha mẹ rồi đến lượt họ kể nhau nghe vào những tối hè oi ả, nhưng sao lại trau chuốt, giàu chất thơ và thậm chí còn đầy đủ hơn cả các phiên bản họ từng biết thế này.

Bởi vì, QUÁI ĐÀM là thành quả của người đàn ông da trắng nọ sau nhiều năm lắng nghe, sưu tầm từng truyện xưa tích cũ về yêu ma khắp các xứ Nhật Bản, rồi chắt lọc, mài giũa, dùng ngôn ngữ, hành văn và cảm thụ phương Tây tái hiện thế giới linh dị phương Đông bằng mực đen giấy trắng, xác lập một phong cách mới cho thể loại văn chương ma quái.

Vượt qua chiến tranh Nga-Nhật, qua thế chiến thứ nhất, thứ hai, vượt qua đủ loại khủng hoảng và tất thảy thay đổi về không gian thời gian, QUÁI ĐÀM đến giờ vẫn là một tác phẩm nổi bật của nhân loại khi muốn tìm hiểu về những yêu quái và sự tích lạ lùng phổ biến nhất xứ sở Phù Tang.
Cuốn sách sẽ ra mắt vào tháng 8 này để kịp trở thành phong vật thi mùa hè của riêng bạn, với nhan đề

QUÁI ĐÀM ~ Chuyện yêu quái và dị trùng Nhật Bản
Tác giả: Lafcadio Hearn
Thể loại: dân gian, ma quái
Đây là một ấn phẩm thuộc tủ sách kinh điển của IPM, nên sẽ phát hành dưới dạng bìa cứng vào lần xuất bản đầu tiên, và bìa mềm khi tái bản.

Theo: IPM